Toegang op afstand tot industriële gebruikersinterfaces: een belangrijke hefboom voor productiviteit
Een HMI (Human-Machine Interface) — of HMI in het Engels — is het aanraakscherm of het bedieningspaneel waarmee de operator kan communiceren met het industriële proces. Siemens TP700/TP1500, Schneider Magelis GTO, Weintek cMT, Beijer X2: deze apparatuur is op vrijwel alle moderne machines en productielijnen te vinden.
Toegang op afstand tot deze gebruikersinterfaces biedt enorme mogelijkheden:
- Probleemoplossing op afstand: de supportingenieur ziet precies wat de operator ter plaatse ziet
- Virtuele training: demonstratie van de interface zonder dat men ter plaatse hoeft te zijn
- Configuratie-audit: controle van de machine-instellingen zonder de productie stil te leggen
- Klantenservice: machinefabrikanten kunnen hun klanten in realtime bijstaan
Protocollen voor externe toegang tot HMI’s: VNC en RDP uitgelegd
VNC (Virtual Network Computing)
VNC is het standaardprotocol voor schermbediening op afstand. Het stuurt de pixels van het externe scherm naar de client en stuurt muisklikken en toetsaanslagen terug. VNC gebruikt TCP-poort 5900 (5900 voor scherm 0, 5901 voor scherm 1, enz.).
Voordelen voor industriële HMI’s:
- Compatibel met embedded Linux, Windows CE, Windows IoT
- Laag resourceverbruik — werkt op HMI’s met weinig RAM
- Talrijke VNC-clients beschikbaar (RealVNC, TigerVNC, UltraVNC)
- Beeldcompressie aangepast aan industriële interfaces met weinig animaties
RDP (Remote Desktop Protocol)
RDP is het protocol van Microsoft voor externe desktoptoegang. Het is uitsluitend beschikbaar op volledige Windows-versies (XP, 7, 10, 11, Server). TCP-poort 3389.
Voordelen voor industriële pc’s:
- Betere beeldkwaliteit en prestaties
- Native Windows-integratie
- Native TLS-versleuteling
Compatibiliteit per merk van HMI’s
| Merk | Model | Protocol | Configuratie |
|---|---|---|---|
| Siemens | TP Comfort (KTP700/900/1200 Comfort) | VNC | TIA Portal > Apparaateigenschappen > Webserver |
| Siemens | SIMATIC IPC (industriële pc) | RDP + VNC | Native Windows |
| Schneider | Magelis GTU/GTO | VNC | Vijeo Designer |
| Schneider | Magelis iPC | RDP + VNC | Native Windows |
| Weintek | cMT (cMT3090, cMT3151…) | VNC | EasyBuilder Pro > Systeem > VNC |
| Weintek | eMT (eMT3070, eMT3105…) | VNC | EasyBuilder Pro |
| Beijer | X2 Pro | VNC + RDP | iX Developer |
| Beijer | X2 base | VNC | iX Developer |
| Mitsubishi | GOT2000 | VNC | GT Works 3 |
| Omron | NA-serie | VNC | Sysmac Studio |
Architectuur van HMI-toegang op afstand via 4G-VPN
De architectuur is gebaseerd op hetzelfde principe als bij de automaten:
- De HMI bevindt zich op het industriële lokale netwerk met een vast IP-adres
- De 4G VPN-router (DIN-rail, 24 V DC) is aangesloten op dezelfde switch
- De VPN-tunnel biedt toegang tot het lokale netwerk vanaf buiten
- De VNC-client (RealVNC Viewer, TightVNC, enz.) maakt verbinding met het IP-adres van de HMI op poort 5900
Wat de veiligheid betreft, mag de VNC nooit rechtstreeks op het internet staan. Poort 5900 mag alleen via de VPN-tunnel toegankelijk zijn.
VNC-configuratie op de meest gangbare HMI’s
Weintek cMT
Ga in EasyBuilder Pro naar System Parameters > Remote Desktop. Vink "Enable VNC Server" aan, stel een wachtwoord in en kies de poort (standaard 5900). Na het downloaden start de VNC-server automatisch op.
Siemens TP Comfort (via TIA Portal)
Selecteer in TIA Portal de HMI en ga naar Properties > Web server. Schakel "Enable web server on this device" en "Enable VNC access" in. Na het compileren en downloaden maakt u via VNC verbinding op poort 5900.
Schneider Magelis GTU
Ga in Vijeo Designer naar Target > Configuration > Remote Access. Schakel de VNC-server in en stel het wachtwoord in.
De prestaties van VNC optimaliseren voor 4G-toegang
Voor een soepele ervaring via een 4G-verbinding zijn enkele instellingen aan de VNC-klantzijde nodig:
- Tight- of ZRLE-compressie: betere compressie voor industriële vectorinterfaces
- 16-bits kleuren: halveert de bandbreedte zonder visuele gevolgen voor industriële HMI’s
- Gedeeltelijke updates: moderne VNC-clients verzenden alleen de gewijzigde delen van het scherm
- Achtergrond uitschakelen (voor HMI’s onder Windows): vermindert onnodige gegevensoverdracht
In de praktijk is de toegang op afstand tot een industriële HMI via een goede 4G-verbinding (>5 Mbit/s, latentie <80 ms) zeer comfortabel voor alle storingsoplossings- en configuratiewerkzaamheden.